DÂN TỘC KHMER

Chắc hẳn bạn đã từng xem qua những nét múa đặc trưng, uyển chuyển trên tiết tấu sôi động của người Khmer ở những dịp lễ hội, sum họp gia đình. Nhưng bạn có biết à một trong những nhóm cư dân có mặt sớm nhất ở đồng bằng sông Cửu Long, người Khmer đã tạo nên những bộ trang phục vừa thể hiện sự khéo léo và sự giao thoa tinh tế của tôn giáo và tín ngưỡng không? 

Khi nhắc đến trang phục của người Khmer, chúng ta không thể không nhắc đến màu vàng sặc sỡ, hài hòa làm màu nền cho những bộ áo được may bằng lụa bóng với kim tuyến tạo nên hiệu ứng bắt mắt và lấp lánh. Để giữ cho màu sắc trên áo lâu phai và bền, người Khmer sử dụng một dạng kỹ thuật nhuộm đặc biệt, có tên là Batik – phương pháp dùng sáp ong nóng chảy bao phủ lên vải theo hoa văn, sau đó nhuộm màu, rồi loại bỏ lớp sáp để lộ ra họa tiết đặc trưng. 

Trang phục phụ nữ Khmer rất đa dạng và mang đậm nét truyền thống. Họ thường mặc áo tầm vông hoặc áo sbay – loại áo ngắn, ôm sát người, được dệt từ tơ tằm với kim tuyến đính ở bên tà áo. Bên cạnh đó, áo Wên cũng là một bộ trang phục thường dùng trong lễ hội, được may bằng lụa mềm, màu sắc rực rỡ, đôi khi khoác chéo vai, được thêu lên các loại hoa văn khác nhau như: hoa sen (pak chhuk) tượng trưng cho niềm tin vào Đức Phật, rắn thần Naga tượng trưng cho sự bảo vệ của thần linh hay chim thần Garuda tượng trưng cho ánh sáng và sự tự do.  Trong những dịp trang trọng, phụ nữ Khmer còn mặc săm pết chôn kpal, một kiểu váy quấn chéo cầu kỳ hơn, thể hiện vẻ đẹp quý phái và truyền thống. Phần dưới là của các bộ trang phục là váy xà rông – tấm vải quấn quanh eo hay quần lửng bồng bềnh.

Từ thời xa xưa, người Khmer đã đeo vòng tay vòng cổ bằng một sợi dây có mảnh xương thú giữ như hổ, cá sấu, heo rừng… như một “tấm bùa” giúp ngăn tà, từ độc. Nay, người Khmer vẫn rất ưa chuộng những bộ trang sức có hình dạng như trăng lưỡi liềm, hình trái cây, các loài chim, phú… Đặc biệt trong ngày cưới, người Khmer sẽ sử dụng rất nhiều các loại trang sức bằng đồng, vàng, bạc và các hạt cườm vô cùng lấp lánh.

Tuy trang phục của đàn ông Khmer có phần đơn giản hơn, với chiếc áo xà rông đặc trưng và chiếc khăn quấn chéo bên vai hoặc hông trong những dịp lễ quan trọng, những bộ quần áo ấy giúp họ tôn lên vẻ đẹp lao động, nam tính và mạnh mẽ. 

Từ những bộ trang phục được thêu dệt tỉ mỉ với hoa văn chân thật đến chiếc váy sampot mềm mại, trang phục của người Khmer với những mũi chỉ tinh xảo và màu sắc sặc sỡ không chỉ là nét đẹp bên ngoài mà còn là biểu tượng của văn hóa và niềm tự hào dân tộc. Chính vì thế, trang phục Khmer không chỉ tô điểm thêm cho những dịp lễ hội, mà còn góp phần giữ gìn và tôn vinh bản sắc văn hóa của dân tộc Khmer và niềm tin tôn giáo qua bao thế hệ.