DÂN TỘC KHƠ MÚ

Sinh sống chủ yếu bằng canh tác nương rẫy, người Khơ Mú sống ở các tỉnh dọc biên giới Việt – Lào như Nghệ An, Thanh Hóa, Sơn La, Lai Châu, Điện Biên. Nhờ sống canh định cư ở nhiều vùng lãnh thổ khác nhau ở Việt Nam, trang phục của người Khơ Mú mang đậm nét giao thoa hài hòa giữa trang phục của người Thái và người Mông. Áo của người Khơ Mú mang phong cách gần với áo cỏm của người Thái ở sự mềm mại, thêu hoa văn trang trí, nhưng trong đời thường lại giản dị và tiện dụng như áo của người Mông, phản ánh sự giao thoa văn hóa giữa các dân tộc miền núi Tây Bắc.

Bộ trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Khơ Mú không chỉ có chiếc áo chàm cổ chữ V đặc trưng, những chiếc khăn piêu sặc sỡ, dây lưng, váy, xà cáp và xà tích thắt lưng cũng là những yếu tố quan trọng khiến trang phục người Khơ Mú không chỉ đẹp mà còn vô cùng tinh tế. Phụ nữ Khơ Mú dịu dàng, duyên dáng cho những chiếc váy chàm đen dài tới gót chân, có họa tiết màu hồng, xanh, vàng nổi bật được thêu dập bằng vải thổ cẩm ở giữa trung tâm áo và dọc theo thân váy. Điểm xuyết trên cổ tay áo là vỏ sò hoặc bạc, mang ý nghĩa cho sự tinh khiết và bảo vệ người Khơ Mú khỏi điều xấu. Bên cạnh đó, phụ nữ Khơ Mú thường đội mũ hình chóp tròn, được thêu nhiều hoa văn màu sắc rực rỡ và đính thêm tua rua, hạt cườm, bạc nhỏ, đồng xu hoặc vải ghép màu; mũ là biểu trưng cho may mắn và thịnh vượng hay dấu hiện nhận biết tuổi và tình trạng hôn nhân của phụ nữ. 

(Minh họa cho Xà tích thắt lưng) 

Với đàn ông Khơ Mú, những chiếc áo chàm ngắn, cổ tròn, tay dài, không có khuy, giống kiểu áo làm việc của người Mông được ưa chuộng bởi tính gọn nhẹ, phù hợp cho công việc ngoài trời của họ. Với dịp lễ quan trọng như lễ cưới, lễ cúng, họ đội thêm khăn hoặc mũ nồi với ít hoa văn. 

Dù tối giản sặc sỡ, dù mộc mạc hay đặc biệt, trang phục người Khơ Mú luôn toát lên vẻ đẹp tinh tế và độc đáo. Từ những chiếc áo cổ chữ V với hoa văn thổ cẩm đẹp mắt tới những chiếc áo chàm đen cổ tròn giản dị, trang phục người Khơ Mú luôn toát lên vẻ đẹp đặc biệt và tinh tế, thể hiện sự gắn bó, tình yêu của họ với thiên nhiên và quê hương.